e

Dünyada En Uzun Süre İktidarda Kalan Liderler

20 Okunma
avatar

Admin

  • e 0

    Mutlu

  • e 0

    Eğlenmiş

  • e 0

    Şaşırmış

  • e 0

    Kızgın

  • e 0

    Üzgün

Dünyada En Uzun Süre İktidarda Kalan Liderler

Afrika’da ve arap dünyasında en uzun süre iktidarda kalan lider akıllarda daha çok sansasyonel haberlerle gündeme geliyorlar.

Makalemize Muammer kaddafi ile başlıyoruz ve 10 başlıkta anlatıyoruz. Muammer Muhammed abdusselam veya babası Muhammed abdusselam lakabı olan ebu milyar el Kaddafi, doğum günü, ayı, hatta yılı kesin olarak bilinmemekle birlikte 1940 lı yılların başlarında Sirte’de doğduğu tahmin ediliyor.

Dünyada En Uzun Süre İktidarda Kalan Liderler

Kaddafi 2 evlilik yaptı görücü usulüyle evlendi ve 1 yıl evli kaldığı Fethiye nuri den 1 erkek çocuğu, ilk görüşte aşkla evlendiği ve ölümüne kadar 41 yıl evli kaldığı, Safiye emin shark’tan ise 6 erkek 1 kız çocuğu oldu. Çift ayrıca 2 çocuk da evlat edindi. Kaddafi 1969 dan 2011 kadar Libya devriminin kardeş lideri ve rehberi sıfatıyla libya’yı tek adam olarak yönetti. Kaddafi’nin ailesi bedevi bir kabile idi. Söz konusu kabile, libya’nın sahil kasabası cide ve civarında yoğun olarak bulunuyordu. Kaddafi’nin babası tipik bir bedevi uğraşı olan keçi ve deve çobanlığı ile geçimini sağlıyordu ve aile çölde bedevi çadırında yaşıyordu. Hatta kattafi güce ve servete kavuştuktan sonra bile bedevi çadırında yaşamaya devam ettiler.

Dünyada En Uzun Süre İktidarda Kalan Liderler

Katfi, ilkokul eğitimini sirte’de, ortaokul eğitimini ise daha güneyde kum denizi içinde unutulmuş bir kentte sepa daydı. Lise eğitimini misrata da tamamlayan Kaddafi bingazi deki kraliyet askeri akademisi’nden mezun oldu. Kaddafi, askeri okuldan mezun olduktan sadece 3 yıl sonra 1969 yılında Libya kralı idris,i askeri bir darbeyle devirdi ve iktidarı ele geçirdi. Libya’yı takip eden 42 yıl boyunca demir yumrukla yönetecek adamdı ve Libya dışında hemen hemen kimse tarafından tanınmıyordu. Hatta dönemin mısır devlet Başkanı Cemal abdal nasır’ın darbenin gerçek olduğuna inanmayıp, yakın danışmanı Muhammed halka, yı libya’ya yolladığı iddia ediliyor.

Dünyada En Uzun Süre İktidarda Kalan Liderler

Kaddafi koyu bir Cemal abdünnasır hayranıydı, hatta öyle ki iktidara geldiğinde camiye çevirdiği roma Katolik katedralinin adını Cemal abdünnasır camisi olarak değiştirdi. Darbeden hemen sonra kendini nasr’ın danışmanı, heykelle bu devrimi biz gerçekleştirdik, şimdi size ne yapmanız gerektiğini söylemek bize düşer demişti. Kaddafi rasıl bir kılıkla henüz safhada ortaokul öğrencisiyken okulundaki Mısırlı öğretmenler sayesinde tanınmıştı ve koyu bir arap milliyetçisi olmuştu. Yine rasıl kılıkla Suriye ve iraktaki bağışçılık örnekleriyle paralel olarak, Sosyalizmi de benimsedi, bu devletin yoğun ve aktif olarak ekonomik hayatta var olması demektir.

Dünyada En Uzun Süre İktidarda Kalan Liderler

Kaddafi döneminin benzer örneklerinden ayıran en bariz fark ise ideolojisinde dini etkinin ağırlıklıydı. Kaddafi için islam ve araplık ayrılmaz bir bütündü. Kaddafi ayrıca islam hukukunu yaşamanın ana kaynaklarından birisi olarak tanıdı ve diğer Ortadoğu ülkelerinden daha önce ceza hukukuna islam hukukundan kurallar koydu. Kaddafi ideolojisini 1976 yılında 3 fasikül halinde yayınladığı el kitap, el ahdar, yeşil kitap başlıklı kitabında detaylandırdı.

ABD Başkanı Donald Reagan’ın Kaddafi için ortadoğu’nun deli köpeği dediği iddia edilir. Delilik tanımı kaddafi’nin dış politikası için haksız bir yargılama sayılmayabilir. İktidara gelişinin üzerinden henüz bir yıl bile geçmemişken, libya’nın başkenti ripoli de yapılan 1. toplantıda kaddafi’nin aralarında hayran olduğu misafir arap liderlerini açıktan tehdit ettiği rivayet edilir. Kaddafi’nin konuşması arap liderlerini çileden çıkarmış, masaya yumruklarını vurarak kaddafiye çenesini kapamasını söylemişlerdir. Kaddafi’nin dış politika, da patavatsızlık durumu bu bununla sınırlı değil.

Dünyada En Uzun Süre İktidarda Kalan Liderler

Kddafi 1971 yılında radyoda yaptığı konuşmada, fas’taki darbe girişimini açıktan destek verdi ve Libya askeri güçlerinin darbecilerin yardımına hazır olduğunu ilan etti. Kaddafi, yine dış politika, da daha riskli adımlar attı, tunus’ta sudan, a, ırak’ta isyancı gruplara destek vermekle mısır’da Libya sınırına yakın bölgelerdeki kabileleri isyana teşvik etmekle suçlandı. Hatta isyancılara destek vermek için çadırı işgal girişiminde bulundu. Bu girişim neticesinde binlerce libyalı asker öldü ve esir alındı. Kaddafi ayrıca Amin gibi afrika’nın eli kanlı diktatörlerin finansal ve askeri yardımlarda bulundu.

Kaddafi’nin batı ile ilişkileri de sorunluydu zaten, kendisi katıksız bir anti emperyalist, di. Daha iktidardaki ilk yılında ülkedeki bütün batılı askeri güçleri kovdu ve askeri üslerini kapattı. Batılıların ekonomik varlığını sınırlandırdı. Hatta bir dönem libya’yı işgal eden italyanları ülkeden kovdu ve mallarına el koydu. Batılı şirketlerin hakim olduğu petrol sanayisini millileştirdi, Sovyetler Birliği ile yakınlaştı. Bu adımların ötesine geçerek irlanda kurtuluş ordusundan oluşan ayrılıkçı hareketi ve birçok isyancı gruba destek verdi. Bu destekleri yüzünden iktidara geldikten henüz 7 yıl sonra ABD tarafından uluslararası teröre destek vermekle suçlandı.

1981 yılında ABD, libya’nın washington’daki büyükelçiliğini kapattı ve diplomatik ilişkileri tamamen kesti. 82 yılında libya’nın petrol ihracatına ambargo koydu ve abd’den libya’ya yapılacak ihracatla kısıtlama getirdi. 1986 da libya’nın ABD deki bütün varlıkları donduruldu aynı yılın Nisan ayında ABD libya’yı vurdu. Vurulan hedefler arasında kaddafi’nin sarayı da vardı. 1987 yılında 171 kişinin ölümüyle sonuçlanan panama uçağının bombalanması olayından sonra libya’nın birleşmiş milletler’e olayın aydınlatılması için, işbirliğini reddetmesi sonrası abd de libya’ya yönelik ekonomik yaptırım kararı aldı, artık Kaddafi uluslararası toplumda yapa yalnız bir adamdı. ABD ve birleşmiş milletler’in ekonomik yaptırımlarının Libya üzerinde yıkıcı etkisi olduğu 1990 lar sonu itibariyle kattafi yaptırımları kaldırmak için panama uçağının bombalanmasın, dan sorumlu 2 libya’lıyı abd ye teslim etti.

Mahkemenin hemen ardından 2001 yılının Şubat ayında Kaddafi, libya’nın bombalamadan sorumluluğunu üstlenerek mağdurların ailelerine tazminat ödemeyi kabul etti. 2 yıl sonra abd libya’ya yönelik yaptırımları tamamen kaldırdı. 11 eylül terör saldırıları sonrası ABD nin ilk önce afganistan’ı sonra irak ı işgali sonrasında akıbetinden endişelenen Kaddafi, libya’nın toplu yıkım silahlarının üretimini içeren bütün programlarını durdurduğunu açıkladı. 2004 yılının başlarında ise Kaddafi artık yeni bir dönemin başladığını, dünyanın değiştiğini ve kendi ülkesinde yeni realiteler ve uyum sağlayacağını açıkladı.

Libya’nın adımları sonrası ABD de yaptırımları kaldırdı ve ülke ile diplomatik ilişkileri tekrar kurdu. Takip eden yıllarda kaddafi’nin reform denemeleri de oldu. Ekonomide sosyalizmden kısmen daraldı ve sınırlı da olsa bazı neo liberal ekonomik politikalar hayata geçirildi. Ancak politik sistem katı bir şekilde otoriter yapısını korudu. Kaddafi 1970 li ve seksenli yılların aksine 2000 li yıllarda daha çok sansasyonel haberlerle gündeme geldi. Bu haberlerden en önemlisi hiç kuşkusuz kaddafi’nin kadın korumaları vardı.

Batı medyasında kendilerine Amazon muhafızları adı verilen asker kıyafetleri içinde ağır makyajlarıyla tezat oluşturan ve genelde Kaddafi ve görüştüğü devlet adamlarından daha çok medyanın dikkatini çeken kadın korumalar, bu korumaların kökeni aslında çok eskiye dayanıyordu. 1979 da kadınlar için askeri bir okul açan Kaddafi, 1 yıl sonra da el rahibe espriye, veya devrimci rahibeler isimli sadece kadınlardan oluşan bir askeri güç oluşturdu. Bu güce katılacak kadınların Kaddafi tarafından özel olarak seçildikleri yakın savunma teknikleri ve silah kullanma konularında özel bir eğitimden geçirdiklerini iddia edilir. Katlar ile ilgili hafızalara kazınan en önemli haberlerden biri de 2005, 2009 döneminde ABD nin dışişleri bakanlığını yapan condoleza rice karşı takıntı olarak yorumlar duygulandırdı. Rice için 2007 yılında el cezire’ye benim sevgili siyahi Afrikalı kadınım diyen Kaddafi, yine reis’in onu çok seviyorum, ona hayranım ve onunla gurur duyuyorum, çünkü o Afrika kökenli siyahi bir kadın ifadelerini kullandı. ABD Dışişleri bakanlığı’nın açıklamasına göre, 2008 yılında tripoli Dışişleri Bakanı olarak ziyaret eden konvoyla rick, hatta afi toplamda 212000 $ değerinde hediyeler verdi. Hediyeler arasında bir de elmas yüzük vardı. Kaddafi’nin reisi olan hayranlık ve sevgilisinin salt politik olmadığı bilakis samimi olduğu ise sonradan anlaşıldı.

Arap baharı sonrasında kaddafi’nin tripoli deki karargahını ele geçiren isyancı muhalifler, kaddafi’nin özel eşyalar arasında bir resim albümü buldu. Albümde reis’in uluslararası toplantılarda çekilmiş onlarca fotoğrafı vardı. 2010 yılının aralık ayında komşu ülke tunus’ta başlayan sokak protestoları 2 ay sonra libya’da da başladı, Kaddafi, açık açık defalarca tehdit etti. Bingazi deki protestoculara ordu ateş açtı ve yüzlercesini öldürdüğü kaddafi’nin şiddete başvuracağını belli olması üzerine BM Güvenlik Konseyi Libya ilk önce yaptırım kararı aldı. Daha sonra da uçuş yasağı getirdi. Nato’nun hayata geçirdiği uçuş yasağı ve sağladığı hava gücü desteğiyle libyalı isyancı gruplar kaddafi’nin ordusunu geri püskürttü ve 2011 yılının ekim ayı itibarıyla libya’nın kontrolünü eline aldı, hatta 2011/ 10/ 10 günü isyancılar tarafından yakalandı ve infaz edildi. Kaddafi’nin cesedi 4 gün boyunca teşhir edildi, 5 gün sonra ise çölde bilinmeyen 1 yere gömüldü.

Sıradaki içerik:

Dünyada En Uzun Süre İktidarda Kalan Liderler